Orbita . U Z

Ilm-fan fazosi uzra

  • Shrift o'lchamini kattalashtirish
  • Odatiy shrift o'lchami
  • Shrift o'lchamini kichiklashtirish
Bosh sahifa Astronomiya
Astronomiya bo'yicha ma'lumotnoma va qo'llanmalar

Litosfera

E-mail Chop etish PDF
Maqola Reytingi: / 9
Juda yomon!A'lo! 

Litosfera

Yerning ichki tuzilishi

Yer nazariy - farzaiy jihatdan uch asosiy qismga bolib organiladi: Qobiq, Mantiya va Yadro.

Yer qobigi qalinligi, okean chuqurliklariga nisbatan, 5-10 kilometr, tekisliklarda esa, 35 - 45 km, togli hududlardan esa 70 kilometr va undan yuqori masofada ozgaradi. Umuman olganda esa, yer qobigini ortacha 33 kilometr qalinlikdagi bir jinsli qatlam sifatida, shartli ravishda tasavvur qilinadi. Qobiqdagi tog jinslari harorati ortacha har 33 metrda 1 C ga kotariladi.

Yangilаndi: 24.09.2018 09:19
 

Yerning fizik parametrlari

E-mail Chop etish PDF
Maqola Reytingi: / 4
Juda yomon!A'lo! 

Yerning fizik parametrlari

Ekvatorial radiusi : Rekv = 6378.16 km

Qutbiy radiusi: Rqutb = 6356.777 km

Ortacha radius: Rort = 6371.032 km

Ekvator aylanasi uzunligi: cekvator = 40075,696 km

Meridian aylanasining uzunligi: cmeridian = 40008 km

Yangilаndi: 22.09.2018 13:11
 

E-mail Chop etish PDF
Maqola Reytingi: / 2
Juda yomon!A'lo! 

Astronomiyada qollaniladigan masofa birliklari

Astronomiyada juda katta masofalarni olchash va ifodalash uchun quyidagi maxsus masofa birliklari qollaniladi: Astronomik birlik, Yoruglik Yili, hamda, Parsek.

  • Astronomik birlik (a.b.) - Yer va Quyosh ortasidagi masofa.
  • Yoruglik Yili (yor.yil.) - yoruglikning bir tropik yil muddatda bosib otadigan yili.
  • Parsek[1] (pk) - yillik parallaksi bir soniyaga teng bolgan (boshqacha aytganda, yer orbitasining ortacha radiusi bir sekund burchak ostida korinadigan masofa) masofa.

Jadvalada ushbu birliklar orasidagi munosabatlar keltirilgan.

Yangilаndi: 22.09.2018 13:19
 

Quyosh tizimining katta sayyoralari

E-mail Chop etish PDF
Maqola Reytingi: / 4
Juda yomon!A'lo! 

Quyosh tizimining katta sayyoralari

Parametr

Birlik

Sayyoralar

Merkuriy

Venera

Mars

Yupiter

Saturn

Uran

Neptun

Pluton[1]

Ekvatorial diametri

km

4878

12104

6792.4

1429842

1205364

51118

495284

2306

Ekvatoridagi erkin tushish tezlanishi

m/soniya2

3.72

8.87

3,711

24.79

10.44

8.87

11.15

0.658

Ekvatorining orbita tekisligiga nisbatan ogish burchagi

-5°

23°59`

3°4`

26°73`

97.77°

44°

?

Hajmi (Yer hajmiga nisbatan)

0.055

0.857

0.151

1318

769

50

42

0.08

Sirtidagi ikkinchi kosmik tezlik

km/soniya

4.25

10.46

5.03

59.5

35.5

22.5

23.5

5

Massasi (tabiiy yoldoshlarisiz)

tonna

3.260∙1020

4,8685·1024

6.418∙1020

1,8986·1027

5.6846∙1023

8,6832·1025

1.043∙1023

5.50∙1021

Ortacha radiusi

km

2420

6051,8 1

3389.5

69 911 6

60400

23800

22200

2750

Ortacha zichligi

kg/m3

5520

5220

3933

1326

680

1270

1636

20300.6

Oz oqi atrofida aylanish davri

88 kun

243.2 kun

24 soat, 37 daqiqa, 22 soniya

9 soat,

50 daqiqa, 30 soniya

10 soat

14 daqiqa

10 soat

42 daqiqa

15 soat

43 daqiqa

6 kun

9 soat

Quyosh atrofida aylanish orbitasi boylab harakatining ortacha tezligi.

km/soniya

47.83

34.99

24.65

13.05

9.64

6.80

5.43

4.8

Quyosh atrofida toliq aylanish davri

88 kun

224.7 kun

1.88 yil

11.86 yil

29.46 yil

84.01 yil

164.79 yil

248.9 yil

Quyoshdan ortacha masofasi

mln.km

57.91

108.21

227.94

778.3

1429.3

2875.03

4504.4

5900

Sayyora sirtidagi gravitatsiya

0.38

0.90

0.38

2.64

1.16

1.17

1.20

0.06

Tabiiy yoldoshlari soni

-

-

2

67

62

27

14

5

Yer massasiga nisbati

0.546

0.815

0.107

317.8

95.28

14.56

17.28

0.9

Yerdan eng uzoq masofasi

mln.km

~217

~260

~400

~965

~1650

~3153

~4682

~7527

Yerga eng yaqin masofasi

mln.km

82

38

56

591

1199

2586

4309

4280

Yerning ortacha radiusiga nisbati

0.38

0.96

0.53

11.2

9.47

3.73

3.49

0.43


[1] Pluton sayyorasi, kashf qilingan 1930-yildan to 2006-yilgacha, Quyosh tizimidagi odatiy (klassik) sayyora sifatida qaralgan. Xalqaro Astronomiya Ittifoqining XXVI assambleyasi qaroriga asosan, 2006-yildan e'tiboran Pluton sayyorasi Quyosh tizimidagi katta sayyoralar safida emas, balki karliklar sayyoralar safiga kiritildi. Shuning uchun unga tegishli ma'lumotlar ustuni alohida rang bilan ajratib korsatildi.


[1] 2006 yildan e'tiboran Pluton sayyorasi Quyosh tizimidagi katta sayyoralar safida emas, balki kichik sayyoralar - karliklar safiga kiritilgan.

Yangilаndi: 19.09.2018 08:38
 

Ba'zi osmon jismlari sirtida birinchi va ikkinchi kosmik tezliklar

E-mail Chop etish PDF
Maqola Reytingi: / 2
Juda yomon!A'lo! 

Ba'zi osmon jismlari sirtida birinchi va ikkinchi kosmik tezliklar

Osmon jismi

Tezlik (km/soniya)

Osmon jismi

Tezlik (km/soniya)

Birinchi

kosmik

Ikkinchi

kosmik

Birinchi

kosmik

Ikkinchi

kosmik

Oy

1.68

2.36

Yupiter

43.5

60.4

Quyosh

439.3

617.7

Saturn

26

36.4

Merkuriy

2.7

4.2-4.3

Uran

15.3

20.8

Zuxro (Venera)

7.2

10.4

Neptun

?17

23.7

Mars (Mirrix)

3.5

5

Yer

7.9

11.19


Bizni ijtimoiy tarmoqlarda ham kuzatib boring:

Feysbukda: https://www.facebook.com/Orbita.Uz/

Tvitterda: @OrbitaUz

Google+ : https://plus.google.com/104225891102513041205/posts/

Telegramdagi kanalimiz: https://telegram.me/OrbitaUz

Yangilаndi: 18.09.2018 08:57
 


Maqolaning 9 sahifasi, jami 9 sаhifа
Banner

Orbita.Uz infotekasi

Milliy bayramlarimiz

Yaqin kunlardagi rasmiy bayramlar, kasb bayramlari, muhim tarixiy va xalqaro sanalar.

26 - Iyun - Iyd al-Fitr - Ramazon hayiti Dam olish kuni) (oy chiqishiga qarab bir kunga o'zgarishi mumkin)


1 - Sentyabr - Mustaqillik kuni. (Dam olish kuni)


2 - Sentyabr - Iyd al-Adho - Qurbon Hayiti . (Dam olish kuni) (oy chiqishiga qarab bir kunga o'zgarishi mumkin)

O'zbekiston shaharlari ob-havo ma'lumotlari

Orbita.Uz do'stlari:

Ziyo istagan qalblar uchun:

O'zbek tilidagi eng katta elektron kutubxona!

​Ўзбекча va o'zbekcha o'zaro transkripsiya!
O'zbekcha va ўзбекча ўзаро транскрипция!

Bizning statistika


Orbital latifalar :) :)

Kimyogar ota o'z oshnalariga maqtanmoqda:

-Kecha meni o'g'lim tili chiqib, birinchi so'zini gapirdi!

-Nima dedi? Dadami, oyimi?

-Izopropiloftormetilfosfonat...


Mavzuga oid boshqa materiallar

Birliklar Konvertori

Birlik / Kattalik turini tanlang:
Qiymatni kiriting:

Natijaviy qiymat:

© Orbita.uz

Kontent statistikasi

Foydalanuvchilar soni : 368
Kiritilgan mаqolalar soni : 784
O'qilgan sahifalar soni : 3672973

Tafakkur durdonalari

Dunyoda ilmdan o'zga najot yo'q va bo'lmagay! (Imom Buxoriy)