Orbita . U Z

Ilm-fan fazosi uzra

  • Shrift o'lchamini kattalashtirish
  • Odatiy shrift o'lchami
  • Shrift o'lchamini kichiklashtirish

?DR?NL?R

E-mail Chop etish
Maqola Reytingi: / 1
Juda yomon!A'lo! 

?DR?NL?R

?dr?nl?r kuchli oz?r? t?sirl?rd? ishtir?k etuvchi z?rr?l?rning umumiy n?mi. Bu n?m kuchli, yirik d?g?n m?n?ni ?ngl?tuvchi yun?nch? ????? sozid?n k?lib chiqq?n. B?rch? ?dr?nl?r ikkit? k?tt? guruh m?z?nl?r v? b?ri?nl?rg? bolin?di.

B?ri?nl?r (?gir d?g?n m?n?ni ?ngl?tuvchi yun?nch? sozd?n ?ling?n) bu yarimbutun spinli ?dr?nl?rdir. Eng m?shhur b?ri?nl?r pr?t?n v? n?ytr?n. Bir v?qtl?r ?jiblik (yoki g?l?tilik) d?b n?ml?ng?n kv?nt s?nli q?t?r z?rr?l?r h?m b?ri?nl?rg? t??lluqlidir. Lyambd? b?ri?ni (?0) v? sigm? b?ri?nl?r ?il?si (??,?+,?0) ?jiblik birligig? eg?. +, ? v? 0 ind?ksl?r z?rr? El?ktr z?ryadining ish?r?sini yoki n?ytr?lligini kors?t?di. Ksi-b?ri?nl?r (??, ?0) ikkit? ?jiblik birligig? eg?. b?ri?nning ?jibligi uchg? t?ng. ?ytib otilg?n b?ri?nl?rning m?ss?l?ri pr?t?n m?ss?sid?n t??min?n bir yarim m?rt? k?tt?, ul?rning ozig? ??s yash?sh v?qti t??min?n 10?10s?niya. Pr?t?n d?yarli b?rq?r?r, n?ytr?n es? 15 daqiqad?n ?rtiq yash?ydi. ?nch? ?gir b?ri?nl?r uz?q yash?y?lm?ydig?nd?k tuyul?di, bir?q mikr?dunyo miqiyosid? bund?y em?s. Bund?y z?rr? nisb?t?n s?kin, ?yt?ylik, yoruglik t?zligining 10% ig? t?ng t?zlik bil?n h?r?k?tl?nib, bir n?ch? millim?tr yol otishg? v? el?m?nt?r z?rr?l?r d?t?kt?rid? iz q?ldirishg? ulgur?di. B?ri?nl?rni b?shq? turd?gi z?rr?l?rd?n f?rq qiluvchi ??ss?l?rid?n biri, ul?rd? s?ql?nuvchi b?ri?nz?ryadining m?vjudligidir. Bu k?tt?lik b?ri?nl?r v? ?ntib?ri?nl?r s?ni ?r?sid?gi f?rqning b?rch? m?lum j?r?yonl?rd? ozg?rm?slik f?ktini t?vsifl?sh uchun kiritilg?n.

M?z?nl?r butun spinli ?dr?nl?r. Bu n?m ort?ch? m?n?sini ?ngl?tuvchi yun?nch? sozd?n k?lib chiqq?n, chunki d?stl?b k?shf etilg?n m?z?nl?rning m?ss?l?ri pr?t?n v?Adronlar zanjiri el?ktr?n m?ss?l?ri ?r?ligid?gi qiym?tg? eg? bolg?n. M?z?nl?rning b?ri?n z?ryadi n?lg? t?ng. Eng ?ngil m?z?nl?r pi?nl?r, yoki ?+, v? ?0 pi-m?z?nl?rdir. Ul?rning m?ss?l?ri pr?t?n m?ss?sid?n t??min?n 67 m?rt? kichik. ?jib m?z?nl?r , K+ v? K?, K0 k??nl?rning m?ss?si ?nch? k?tt?; ul?rning m?ss?l?ri pr?t?n m?ss?sid?n d?yarli ikki m?rt? kichikdir. Bu m?z?nl?rning ozig? ??s yash?sh v?qti 10?8 s?niya.

D?yarli b?rch? ?dr?nl?r ?ntiz?rr?g? eg?. M?s?l?n, sigm?-minus ??, b?ri?n ?ntisigm?-plyus ? +,?ntiz?rr?g? eg?, u ?+d?n f?rq qil?di. B?shq? b?ri?nl?r togrisid? h?m shuni ?ytish mumkin. M?z?nl?r bil?n es? ?nch? b?shq?ch? ish tutil?di: m?nfiy pi?n musb?t pi?nning ?ntiz?rr?si, n?ytr?l pi?nning es? umum?n ?ntiz?rr?si yoq, chunki u ozig? ?ntiz?rr? his?bl?n?di. n?ytr?l k??n ?ntiz?rr?g? eg?. Bu f?ktl?r ?dr?nl?rning kv?rk m?d?lid? iz?hl?n?di.

?dr?nl?r dunyosi jud? ulk?n und? 350 d?n ?rtiq z?rr? b?r. Ul?rning kopchiligi b?q?r?r: ul?r 10?23 s?niya v?qt ichid? yan?d? ?ngil ?dr?nl?rg? bolin?di. Bu v?qt kuchli oz?r? t?sirl?r uchun ??r?kt?rlidir. Bund?y qisq? v?qt ?r?ligid? h?tt? yoruglik h?m ?tiga pr?t?nning r?diusig? t?ng m?s?f?ni (10?13 sm) otishg? ulgur?di. Bunch?lik qisq? umrli z?rr?l?r d?t?kt?rl?rd? iz q?ldir??lm?sligi r?vsh?n. ?d?td?, ul?rning p?yd? bolishini bilv?sit? b?lgil?r buyich? s?z?dil?r. M?s?l?n, el?ktr?n v? p?zitr?nl?rning k?tm?-k?t ?dr?nl?rning p?yd? bolishi bil?n b?gliq bolg?n ?nnigilyatsiya r??ksiyasi org?nil?di. El?ktr?n v? p?zitr?nl?rning toqn?shish en?rgiyasini ozg?rtirib, en?rgiyaning m?lum bir qiym?tid? ?dr?nl?rning chiqishi k?skin ?rtishini kuz?tish mumkin. Bu f?ktni ?r?liq h?l?td? m?ss?si t?gishli en?rgiyag? t?ng k?l?dig?n (c2 kop?ytuvchig?ch? ?niqlik bil?n) z?rr? p?yd? bolg?nligi bil?n tushuntirish mumkin. Bu z?rr? bir ?nd? b?shq? ?dr?nl?rg? bolin?di, uning p?yd? bolishini bildiruvchi yag?n? iz ?dr?nl?r p?yd? bolish edtim?lining tukn?shish en?rgiyasig? b?gliqligi gr?figid?gi choqqi bol?di. Bund?y qisq? yash?vch?n z?rr?l?r r?z?n?nsl?r d?yil?di. Kopchilik b?ri?nl?r v? m?z?nl?r r?z?n?nsl?rdir. Ul?r k?m?r?l?r v? f?t?sur?tl?rd? oz ?vt?gr?fl?rini q?ldirm?ydi, shund?y buls?d?, fizikl?r ul?rning ??ss?l?rini: m?ss?sini, yash?sh v?qtini, spinini, juftligini ?niql?ydil?r, ?mirilish usull?ri v? shu k?bil?rni org?n?dil?r.

H?zirgi z?m?n t?s?vvurl?rig? kor? ?dr?nl?r h?kikiy el?m?nt?r z?rr?l?r his?bl?nm?ydi. Ul?r ch?kli olch?mg? v? mur?kk?b tuzilishg? eg?. B?ri?nl?r ucht? kv?rkd?n tuzilg?n. Shung? m?s ?ntib?ri?n ucht? ?ntikv?rkd?n tuzilg?n v? u h?mish? b?ri?nd?n f?rq qil?di. M?z?nl?r kv?rk v? ?ntikv?rkd?n tuzilg?n. T?rkibi bir ?il turd?gi kv?rk v? ?ntikv?rk juftid?n t?shkil t?pg?n m?z?nl?r ?ntiz?rr?g? eg? bolm?ydi. Kv?rkl?rni ?dr?nl?r ichid? glyu?n m?yd?ni ushl?b tur?di. ?slid?, jud? kup kv?rkl?rd?n tuzilg?n yoki, ?ksinch?, bitt? glyu?n m?yd?nid?n tuzilg?n b?shq? ?dr?nl?rning m?vjudligini n?z?riya etir?f et?di. K?yingi p?ytd? shund?y gip?t?tik z?rr?l?rning m?vjud bolishi mumkinligi togrisid? b?zi eksp?rim?nt?l m?lum?tl?r p?yd? boldi.

Uyidagi rasmda tortta ipsilon-mezonning grafikasi keltrilgan. Egri chiziqlar annigilyatsiya jarayoni (e++e??adronlar) kesimi (ehtimolligi) ning toqnashuvi, elektronlar va pozitronlar massalar markazi tizimidagi energiyasiga bogliqligini igodalaydi. Keim nanonabrnlarda: 1barn=10?24 sm2; energiya Gigaelektronvoltlarda olchanadi. Choqqilarning holati ipsilon-mezonlarning massasi bilan aniqlanadi, ularning kengligi esa zarralarning yashash vaqtiga teskari proportsional

Kv?rkl?rning oz?r? t?sirini t?vsifl?vchi din?mik n?z?riyasi nisb?t?n yaqind? riv?jl?n? b?shl?di. D?stl?b, kv?rk m?d?li ?dr?nl?rning h?dd?n t?shq?ri kop ?il?l?rid? t?rtib orn?tish uchun t?klif etilg?n edi. Bu m?d?lg? uch turli yoki b?shq?ch? ?ytg?nd?, uch ?r?m?tli kv?rkl?r kir?di. Kv?rkl?r yord?mid? ?dr?nl?rning kop ?il?sid?, ul?rni multipl?tl?r d?b ?t?luvchi z?rr?l?r guruhig? ?jr?tib, t?rtib orn?tish mumkin boldi. Bir multipl?t z?rr?l?rining m?ss?l?ri bir- birig? jud? yaqin, l?kin ul?rni t?snifl?shd? f?q?t shugin? ?s?s qilib ?linm?ydi; bu ??ld? t?jrib? m?lum?tl?rid?n t?shq?ri guruhl?r n?z?riyasining m??sus m?t?m?tik ?pp?r?tid?n f?yd?l?nildi.

K?yinch?lik, h?mm? ?dr?nl?rni t?vsifl?sh uchun uch ?r?m?tli kv?rkl?r ?t?rli em?sligi m?lum boldi. 1974 yild? kv?rk v? yangi turd?gi ?ntikv?rk (cc ) d?n ib?r?t psi-m?z?nl?r k?shf etildi. Bu ?r?m?tli kv?rk m?ftun kv?rk d?b n?ml?ndi. Yangi m?ftun kv?rk s ozi ning ?k?-uk?l?rid?n ?nch? ?gir bolib chiqdi: eng ?ngil psi-z?rr? J/? m?z?nning m?ss?si 3097 MeV g? t?ng, yani pr?t?nd?n 3 m?rt? ?gir. Uning yash?sh v?qti t??min?n 10?20 s?niya. ?uddi shund?y cc kv?rk t?rkibli, l?kin uyg?ng?n h?l?td?gi v? buning n?tij?sid? jud? k?tt? m?ss?g? eg? bolg?n psi-m?z?nl?rning butun bir ?il?si k?shf etildi. Ch?m?si c- kv?rkl?rning b?shq? kv?rk ?r?m?tl?r bil?n b?gl?nish h?l?tl?ri m?vjud bolishi mumkin. Bund?y turd?gi z?rr?l?rd? psi-m?z?nl?rid?gid?k m?ftun c-kv?rk ?ntim?ftun c-kv?rk bil?n k?mp?ns?tsiyal?nm?ydi. Shuning uchun bund?y z?rr?l?r m?ftun m?z?nl?r d?g?n n?m ?ldi. H?zir ul?rning d?yarli h?mm?si k?shf etilg?n. Mis?l uchun C5 kv?rk t?rkibli, 2021 MeV m?ss?li F+ m?ftun ?jib m?z?nni esg? ?l?ylik. N?z?riya yan? 20 g? yaqin m?ftun b?ri?nl?rning m?vjudligini ?ldind?n ?ytib b?rm?qd?, ul?rning b?zil?ri t?jrib?l?rd? t?pilg?n, m?s?l?n, cud t?rkibli v? 2282 MeV m?ss?li ?+c b?ri?n.

M?ftun kv?rkning m?vjudligini n?z?riyotchil?r ?ldind?n ?ytib b?rishg?n, chunki kv?rkl?r juft, dubl?t bulib uchr?shi ?niql?ng?n edi. B???sd?n, t?bi?t ikkit? kv?rk dubl?tl?ri bil?n ch?kl?nm?sligi ?niql?ndi. 1977 yild? kv?rk v? b?shinchi turd?gi ?ntikv?rk b d?n ib?r?t ipsil?n-m?z?nl?r k?shf etildi. Yangi ?r?m?tli kv?rk ?j?yib kv?rk n?mini ?ldi. ?j?yib kv?rkl?r m?ftun kv?rkl?rd?n h?m ?girr?q. Ipsil?n-m?z?nl?rd?n birinchisi Y z?rr?ning m?ss?si 9456 MeV ni t?shkil et?di. Bu ipsil?nl?r ?il?sid?gi eng y?ngil z?rr? (h?zir bu ?il?ning bb kv?rk t?rkibli tortt? z?rr?si m?lum), l?kin u h?m pr?t?nd?n 10 m?rt? (!) ?gir. K?yingi v?qtl?rd? b - kv?rkning b?shq? ?r?m?tli ?ntikv?rk bil?n birl?shishid?n ib?r?t ?j?yib m?z?nl?rning k?shf etilg?ni m?lum boldi, m?s?l?n, B?-m?z?n bu t?rkibig? eg?. ?j?yib m?z?nl?rning m?ss?si 5274 MeV ?tr?fid?. b-kv?rk h?zirch? t?jrib?d? ?niql?nm?g?n yan?d? ?girr?q t kv?rk bil?n kv?rk dubl?ti h?sil qilishi h?m kutilm?qd?.

Yangilаndi: 03.08.2013 04:48  
Maqola yoqdimi? Do'stlaringizga ham tavsiya qiling:

Mulohaza bildiring:


Mahfiy kod
Yangilash

Banner

Orbita.Uz infotekasi

Milliy bayramlarimiz

Yaqin kunlardagi rasmiy bayramlar, kasb bayramlari, muhim tarixiy va xalqaro sanalar.

26 - Iyun - Iyd al-Fitr - Ramazon hayiti Dam olish kuni) (oy chiqishiga qarab bir kunga o'zgarishi mumkin)


1 - Sentyabr - Mustaqillik kuni. (Dam olish kuni)


2 - Sentyabr - Iyd al-Adho - Qurbon Hayiti . (Dam olish kuni) (oy chiqishiga qarab bir kunga o'zgarishi mumkin)

O'zbekiston shaharlari ob-havo ma'lumotlari

Orbita.Uz do'stlari:

Ziyo istagan qalblar uchun:

O'zbek tilidagi eng katta elektron kutubxona!

​Ўзбекча va o'zbekcha o'zaro transkripsiya!
O'zbekcha va ўзбекча ўзаро транскрипция!

Bizning statistika


Orbital latifalar :) :)

????????????????????????

Horijlik sayyoh samarqandlik matematik olimdan so'rayapti (ko'chada):

-kechirasiz, Registon maydonini qanday topsam bo'ladi?

-eni va bo'yini ko'paytirasiz, ya'ni, S=ab...


Birliklar Konvertori

Birlik / Kattalik turini tanlang:
Qiymatni kiriting:

Natijaviy qiymat:

© Orbita.uz

Kontent statistikasi

Foydalanuvchilar soni : 368
Kiritilgan mаqolalar soni : 788
O'qilgan sahifalar soni : 3185458

Tafakkur durdonalari

Dunyoda ilmdan o'zga najot yo'q va bo'lmagay! (Imom Buxoriy)