Orbita . U Z

Ilm-fan fazosi uzra

  • Shrift o'lchamini kattalashtirish
  • Odatiy shrift o'lchami
  • Shrift o'lchamini kichiklashtirish

E-mail Chop etish PDF
Maqola Reytingi: / 0
Juda yomon!A'lo! 

G段ldirak va Arava

Insoniyat tarixidagi eng buyuk ixtirolardan biri bu g段ldirak hisoblanadi. Olimlarning tahminicha g段ldirakning eng qadimgi ajdodi, yo暖弛n daraxt yog弛chlarini, yoki og段r toshlarni bir joydan ikkinchi joyga eltishda uning tagiga qo馳ib yumalatishda foydalanilgan g弛値alar bo値gan ekan. Balkim aynan o痴handa aylanayotgan jismlarning xususiyatlariga birinchi marta e稚ibor qaratilgandir. Masalan yuk ostida g段ldirayotgan g弛値aning o池ta qismi uning chetlariga qaraganda yupqaroq bo値sa, u yuk ostida nisbatan ravon yumalagan va yo地alishdan og段b ketmagan. Buni payqagan qadimgi odamlar, g弛lani markazini ataylab o馳ib tashlab yoki kuydirib yupqalashtrib, chetki qismlarini esa o築 holicha qoldirish orqali o築iga xos oson yuk yumalatish vositasini yasab olishgan. Bu yo地alishdagi keyingi takomillashuvlar natijasida, endi g弛値aning ikki chetida to値iq aylana shaklidagi g段diraklar va ular orasida uzun o智 paydo bo値di. Keyinchalik ularni alohida alohida tayyorlab, so地gra o築aro mustaxkam tutashtirish usulini yo値ga qo馳ildi. G段ldirak shunday ravishda kashf etildi va bunga hamohang holatda arava paydo bo値di. Keyingi bir necha asrlarda g段ldiraksoz va arava yasovchi ustalarning bir necha avlodi mazkur ixtironi mukammallashtirish borasida doimiy izlanish olib bordilar.

Dastlabki namunalarda yaxlit g段ldiraklar o智qa maxkam qotirilgan va u bilan birgalikda yalangan. Bunday g段ldiraklar tekis va to暖池i yo値larda harakatlanishda mutlaqo o築ini oqlagan. Lekin burilishlarda g段ldiraklarning har biri har xil tezlikda aylanishi lozim bo値gan hollarda bunday g段ldirakli aravalar yaroqsiz holga juda tez kelib qolgan. G段ldiraklarning o築i ham mukammal bo値magan. Ularni yog弛chning yaxlit bo値agini taroshlash orqali tayyorlashgan. Shu tufali ham arsavalar og段r va burilishga no地oq bo値ib qolavergan. Ular juda sekin harakatlangan va odatda ularga sekin yuradigan lekin, baquvvat ho談izlarni qo痴hishgan. Tasvirlangandek g段ldirak va aravaning qadimgi konstruktsiyadagi namunalaridan birini Moxendjdaro qazilmalaridan topilgan.

Texnika tarqqiyotida ilg弛r va katta qadam tashlashga sabab bo値gan omillardan biri bu g段ldiraklarning gupchakli turlarini ixtiro qilinishi edi. Bunday holda g段ldiraklarning har biri bir biridan mustaqil ravishda aylana olishi eng katta innovatsiya edi. G段ldirak o智qa kamroq yoki, muloyimroq ishqalanishi va bu orqali o智ning xizmat muddatini oz bo値sa-da uzaytirilishi maqsadida, o智 va g段ldirak tutashadiga joyga hayvon yog段ning eritilgani yoki, qatron surtishni o馳lab topilishi ham mazkur sohaning muhim yangiliklaridan biri bo値gan. G段ldirak vaznini kamaytirish va bu orqali aravaning harakatlanishini yengillashtirish maqsadlarida, g段ldiraklarda o馳iqlar o馳ib olingan, mustaxkamligini orttirish maqsadida esa, ko地dlang qisqichlar yordamida maxkamlab qo馳ilgan. Tosh davrida bundan yaxshi konstruktiv yechimni o馳lab toppish mumkin emasdi.

Lekin, inson faoliyatiga metallarning kirib kelishi natijasida, g段ldiraklar ham butunlay yangi qiyofa kasb eta boshlashdi. Endi ularning yog弛ch asosiga metalldan tashqi qoplama va kegaylar (spitsalar) tayyorlana boshlandi. Bunday g段ldirak yog弛ch ajdodiga nisbatan o地lab marotaba tezroq aylanishi va toshlarga urilishdan zararlanmasligi imkoniyati yuqoriroq bo値gan. Bunday ilg弛r g段ldiraklar ustiga qurilgan aravalarga uchqur tulporlarni qo痴hish orqali inson, o築ining harakatlanish tezligini bir necha marotaba orttirishga erishdi.

Texnikaning taraqqiy etishiga bu miqiyosda katta turtki bergan boshqa bir ixtironi topish mushkul. Arava, kulolchilik dastgohi, Tegirmon, suv g段ldiragi va blok mana asosida g段ldirak eng muhim tarkibiy qism bo値gan muhim texnika vositlarining qisqacha ro馳xati. Bu ixtirolarning har biri insoniyat hayotida butun bir davrlarni tashkil qiladi. Ularning insoniyat hayotiga nisbatan mujassamlashgan holdagi ta痴ir doirasi shunchalik ulkanki, har qanday mubolag誕siz G段ldirak - tarixni uyqudan uyg弛tib, harakatlanishga undagan eng asosiy vosita deb ta池iflash mumkin

Yangilミーndi: 31.07.2013 17:46  
Maqola yoqdimi? Do'stlaringizga ham tavsiya qiling:

Bildirilgan fikrlar   

 
0 #1 G段ldirak va Aravaachat cialis g駭 2015-08-22 03:39
I read this piece of writing fully concerning the difference of most recent and earlier technologies,
it's remarkable article.
Iqtibos
 

Mulohaza bildiring:


Mahfiy kod
Yangilash

Banner

Ixtiro va Kashfiyotlar

Orbita.Uz infotekasi

Milliy bayramlarimiz

Yaqin kunlardagi rasmiy bayramlar, kasb bayramlari, muhim tarixiy va xalqaro sanalar.

26 - Iyun - Iyd al-Fitr - Ramazon hayitiツDam olish kuni) (oy chiqishiga qarab bir kunga o'zgarishi mumkin)


1 - Sentyabr - Mustaqillik kuni. (Dam olish kuni)


2 - Sentyabr - Iyd al-Adho - Qurbon Hayiti . (Dam olish kuni) (oy chiqishiga qarab bir kunga o'zgarishi mumkin)

O'zbekiston shaharlari ob-havo ma'lumotlari

Orbita.Uz do'stlari:

Ziyo istagan qalblar uchun:

O'zbek tilidagi eng katta elektron kutubxona!

窶巾社キミアミオミコムミー va o'zbekcha o'zaro transkripsiya!
O'zbekcha va ム榧キミアミオミコムミー ム榧キミームミセ ムびミーミスムミコムミクミソムミクム!

Bizning statistika


Orbital latifalar :) :)

????????????????????????

Bir kuni Evkliddan so池ashibdi:

-Sizga ikkita butun olma ma智ulmi, yoki to池tta yarimtakkimi?

-To池tta yarimtakisi

-Nima uchun?

-Yarimtakki olmani ichida qurti bormi-yo智mi aniq ko池inib turgan bo値adi.


Mavzuga oid boshqa materiallar

Birliklar Konvertori

Birlik / Kattalik turini tanlang:
Qiymatni kiriting:

Natijaviy qiymat:

© Orbita.uz

Kontent statistikasi

Foydalanuvchilar soni : 374
Kiritilgan mミーqolalar soni : 767
O'qilgan sahifalar soni : 2749216

Tafakkur durdonalari

Farzandlarimiz bizdan ko'ra kuchli, aqlli va baxtli bo'lishlari shart...

I. Karimov